ABD İstihbaratı, Suudi Arabistan’ın F-35 Satışına Karşı Çıktı.
ABD İstihbaratı, Suudi Arabistan’a F-35 Satışı Konusunda Endişeli
Amerika Birleşik Devletleri istihbaratı, Suudi Arabistan’a yapılması planlanan 24 milyar dolar değerindeki F-35 savaş uçağı satışına şerh düşmüştür. New York Times’ın aktardığına göre, ABD istihbarat yetkilileri, Çin’in Suudi Arabistan’daki casusluk faaliyetleri veya krallıkla genişleyen askeri ve güvenlik ortaklığı aracılığıyla F-35 teknolojisine erişebileceği konusunda uyarıda bulunmuştur.
Pentagon’un Değerlendirmesi
Pentagon’un İstihbarat Dairesi (DIA) tarafından yapılan detaylı bir değerlendirme, Çin’in Suudi askeri üslerine erişimini ve krallığın telekomünikasyon altyapısında Çin teknolojisine bağımlılığını incelemiştir. Değerlendirme, F-35 teknolojisinin sadece Suudi ve Amerikan subay ve yüklenicileriyle sınırlı olması gerektiğini belirtmektedir.
Anlaşmanın Durumu
ABD Başkanı Trump, Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ı Kasım 2025’te Beyaz Saray’da ağırlamasının bir gün öncesinde F-35 satışını duyurmuştur. Paket, 48 adet F-35 ve bir yedek motoru içermektedir. Ancak ABD Dışişleri Bakanlığı, Haziran ayında gayri resmi onay için paketi iki Kongre komitesine göndermiştir.
BAE Örneği
Bu endişeler, geçmişte yaşanan Birleşik Arap Emirlikleri örneğini hatırlatmaktadır. Abu Dabi’nin 2020’de İsrail ile ilişkilerini normalleştirmesinin ardından F-35 satışı onaylanmıştı. Ancak BAE’nin Çin ile askeri, istihbarat ve teknoloji bağlarını güçlendirmesi sonucunda bu anlaşma yeniden gözden geçirilmiş ve durdurulmuştur.
İsrail’in Endişesi
Suudi Arabistan’ın F-35 satın alması İsrail’den de muhalefetle karşılaşmaktadır. Tel Aviv, bu uçakların teslimatının kendi Nitel Askeri Üstünlüğünü aşındıracağından endişe etmektedir. ABD’nin İsrail ile olan anlaşmasına göre, İsrail’e tedarik edilen silahların bölgedeki diğer ülkelere satılanlardan “kabiliyet bakımından üstün” olması gerekmektedir.
Çin Endişeleri
ABD yetkilileri, istihbarat endişelerinin anlaşmayı engellemeyeceğini ancak nihai satışın güvenlik koşullarını şekillendirebileceğini belirtmektedir. Suudi Arabistan’ın Çin’den balistik füze satın alması ve Çin’in krallığın füze üretim tesislerini geliştirmesine yardımcı olması, mevcut güvenlik endişelerini güçlendirmektedir.
