Ermenistan’ın Gizli CH-4 Filosu Keşfedildi

Ermenistan’ın CH-4 Rainbow İHA’ları Görüntülendi

Çin’den tedarik edilen CH-4 Rainbow silahlı insansız hava araçları (SİHA), Ermenistan’da ilk kez görüntülendi. Platformlar, 28 Mayıs Cumhuriyet Günü kapsamında düzenlenen askeri geçit töreni hazırlıkları sırasında sergilendi. Erivan’da kaydedilen görüntüler, daha önce gündeme gelen ancak resmi olarak doğrulanmayan CH-4 platformlarının Gümrü Hava Üssü’nde konuşlandırıldığı iddialarını doğrulamaktadır.

Ermenistan Hükümeti ve Savunma Bakanlığından Henüz Açıklama Yok

Ermenistan hükümeti ve Savunma Bakanlığı, söz konusu tedarik programıyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmamıştır. Açık kaynak analizlerinde, CH-4 platformlarının 2024-2025 döneminde gizlice teslim alınmış olabileceği belirtilirken, en az iki adet platformun aktif olarak konuşlandırıldığı değerlendirilmektedir. Platformların yanında yer alan altı adet 40 feet’lik ISO konteyner ise dikkat çekmektedir. Analistler, bu lojistik yapının yalnızca platform teslimatına değil; bakım altyapısı, yer kontrol istasyonları ve destek unsurlarını içeren tam kapsamlı bir MALE sınıfı İHA operasyon ekosistemine işaret edebileceğini ifade etmektedir.

MQ-9 Reaper Benzeri Çin SİHA’sı

Çin devlet şirketi CASC (China Aerospace Science and Technology Corporation) tarafından geliştirilen CH-4 platformu; keşif-gözetleme, hedef işaretleme ve hassas taarruz görevleri için tasarlanmıştır. Tasarım olarak ABD üretimi MQ-9 Reaper SİHA’sına benzetilen platformun; yaklaşık 30 saate kadar havada kalma süresine ve uydu üzerinden uzun menzilli kontrol kabiliyetine sahip olduğu belirtilmektedir.

CH-4’ün ayrıca gece görüş, termal gözlem ve elektro-optik kamera sistemleriyle donatıldığı ifade edilmektedir. CH-4 platformu; AR-1 tanksavar füzeleri, lazer güdümlü bombalar ve çeşitli hassas güdümlü mühimmatlarla silahlandırılabilmektedir. Sistemin; derin keşif-gözetleme, hedef koordinatı aktarımı, topçu atış düzeltme ve zırhlı hedeflere yönelik hassas taarruz görevlerinde kullanılabildiği belirtilmektedir.

Karabağ Sonrası Yeni Dönem

Uzmanlara göre CH-4 platformlarının ortaya çıkışı, Ermenistan’ın 2020 Karabağ Savaşı sonrası savunma doktrinini yeniden şekillendirme sürecinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir. 2020’de Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki İkinci Karabağ Savaşı sırasında Azerbaycan ordusu; Türkiye’den tedarik edilen Bayraktar TB2 SİHA’ları ile İsrail yapımı kamikaze İHA sistemlerini yoğun şekilde kullanmıştır.

Savaş boyunca Ermenistan’a ait hava savunma sistemleri, tanklar, topçu unsurları ve lojistik konvoylarının insansız hava araçlarıyla hedef alınması, modern savaş konseptlerinde İHA/SİHA kullanımının etkisini ortaya koymuştur. Özellikle Bayraktar TB2 platformlarının gerçekleştirdiği hassas taarruz görüntüleri dünya kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştır, çatışmalar birçok ülke tarafından “dron savaşı” olarak tanımlanmıştır.

Söz konusu süreçte ağır kayıplar veren Ermenistan’ın, savaş sonrası dönemde hava savunma yapısı, keşif-gözetleme kapasitesi ve insansız sistem doktrinini yeniden şekillendirmeye başladığı değerlendirilmektedir. Askeri analistler, gizlice yürütülen CH-4 konuşlandırmasının yalnızca yeni platform tedarikinden ibaret olmadığını; aynı zamanda operasyonel hazırlık, doktrin entegrasyonu ve yeni savaş alanı konseptlerine uyum arayışının göstergesi olabileceğini ifade etmektedir.