Shield AI’ın V-BAT Krizi | SavunmaSanayiST

Korumalı AI’ın V-BAT Krizi | SavunmaSanayiST

Shield AI’nin V-BAT Programı Üzerindeki Kaza ve Güvenlik İddiaları

ABD’nin önde gelen savunma şirketlerinden biri olan Shield AI, son zamanlarda V-BAT programıyla ilgili gündeme gelen kaza ve güvenlik iddialarıyla dikkatleri üzerine çekti. Reuters’ın özel haberine göre, şirketin V-BAT platformları son 18 ay içinde 50’den fazla kazaya karıştı ve bazı güvenlik sorunlarının müşterilerden gizlendiği iddia edildi.

Yatırım Turunda Değerlenen Shield AI

Mart ayında gerçekleştirilen yatırım turunda Shield AI, yaklaşık 12,7 milyar dolar değerlemeye ulaştı ve Pentagon’un yeni nesil insansız sistemler ve otonom harp teknolojileri alanındaki önemli teknoloji ortaklarından biri olarak kabul edildi.

Reuters’ın ulaştığı bilgilere göre, son olay 12 Mayıs’ta Texas açıklarında gerçekleşen bir eğitim faaliyeti sırasında meydana geldi. Romanya Deniz Kuvvetleri personelinin eli, Shield AI tarafından yürütülen eğitim sırasında V-BAT’ın pervanesine kaptırıldı ve ciddi yaralanmalara neden oldu.

50’den Fazla Kaza Son 18 Ayda

Reuters’ın iç kaynaklardan ve eski çalışanlardan elde ettiği bilgilere göre, Shield AI’ın dahili filosunda bulunan 200’den fazla modernize edilmiş V-BAT’tan 50’den fazlası son 18 ay içinde test veya eğitim faaliyetleri sırasında kayboldu.

Eylül 2025’te Portekiz’de düzenlenen NATO etkinliğinde bir V-BAT’ın piste sert iniş yaptığı, Şubat 2026’da ise Texas’ta 40 dönümden fazla alanı etkileyen bir yangına sebep olan bir başka kaza yaşandığı belirtildi.

Güvenlik Endişeleri ve İhbar Dosyası

Reuters’ın incelediği ihbar dosyasında, şirketin bazı teknik sorunları müşterilere eksik veya yanlış şekilde aktardığı iddia edildi. Eski ürün yöneticilerinden Jacob Miller’ın başvurusuna göre, V-BAT’ın bazı gösterim faaliyetlerinde otonom uçuş gerçekleştirdiği ancak gerçekte uzaktan pilot tarafından kontrol edildiği ileri sürüldü.

Ayrıca kaza raporlarında yer alan verilerin değiştirilerek sistem performansının yanıltıcı şekilde gösterildiği öne sürüldü. Shield AI ise bu iddiaları reddederek hukuki süreçte gerekli savunmayı yapacaklarını açıkladı.

Pentagon’un Yeni Projesi X-BAT Devam Ediyor

Tartışmalara rağmen Shield AI, yeni nesil insansız savaş uçağı projesi X-BAT üzerindeki çalışmalarına devam ediyor. “Sadık kanat adamı” konseptiyle geliştirilen X-BAT’ın savaş uçaklarıyla birlikte görev yapması ve yaklaşık 30 milyon dolar maliyete sahip olması planlanıyor.

Belgelere göre, şirket 2029 yılına kadar dört adet X-BAT prototipi geliştirmek için Pentagon’dan 500 milyon dolarlık destek talep etti ve bu talep kabul edildi. X-BAT’ın uçuş kontrol mimarisi, V-BAT programında geliştirilen teknolojilere dayanacak.

Shield AI İddiaları Reddediyor

Shield AI, V-BAT’ın bugün hizmette bulunan en fazla operasyonel tecrübeye sahip dikey kalkış ve iniş yapabilen insansız hava araçlarından biri olduğunu savunuyor. Şirket, 2019 yılından bu yana V-BAT filosunun 18 binden fazla uçuş gerçekleştirdiğini belirtiyor ve yaşanan olayların operasyonel riskler kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.

Ancak Reuters’ın ortaya çıkardığı iddialar, Shield AI’ın güvenlik ve kalite süreçlerine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi.